Sinds bekend werd dat Trump president zou worden zijn er genoeg dagen verstreken om dat af en toe te vergeten. De beslommeringen van het dagelijks leven eisen hun deel van de belevingswereld weer op. De verbazing en shock nemen daardoor af. Daarnaast is er het continue bombardement van analyses en opiniestukken. Als je dat allemaal leest krijg je vanzelf een beetje het gevoel dat je begint te begrijpen hoe en waarom. De rancune, de drang tot revolte, de weerzin jegens mondialisering, het gevoel van machteloosheid, etc. Maar dan, ineens, als een bliksemschicht, slaat de shock weer toe. Vers en krachtig. Alsof je die analyses en opiniestukken nooit hebt gelezen. Deze man is president?! Je kunt het niet geloven. Het is ludiek. Het is een shock die zich niets aantrekt van alle kennis en relativering die je brein inmiddels heeft opgezogen om de boel mee te verklaren en sussen. Een bliksemschicht die alle concepten en argumenten in scherven uiteen doet vallen. En heel even is er dan alleen maar dat rauwe, verbijsterende, duizelingwekkende ongeloof.

Het overkwam ook mij weer, misschien gisteren of de dag ervoor, en het deed me denken aan een scène in Whatever Works, van Woody Allen. In die scène daalt Larry David in een badjas de trap af. Hij ziet wit en kijkt geshockeerd. ‘I’m dying!’ roept hij. Het gezelschap dat hem het hoort zeggen is meteen bezorgd. Wat heeft hij dan? Wat is er aan de hand? Wat voor ziekte heeft hij? Moeten ze een dokter bellen? Maar nee, nee, dat is het niet. Het is simpelweg het besef dat hij zal sterven. Een man van middelbare leeftijd, intelligent. Uiteraard was dat besef er al veel vaker, maar misschien nooit op volle sterkte, nooit ontdaan van alle relativering. Want zo gaat het ook met het doodsbesef. Je hele leven steekt het steeds weer de kop op. Je geeft er een draai aan, je zoekt en vindt troost, je leest erover in romans en kijkt ernaar in films, je onttrekt je eraan, beargumenteert het, etc. Je denkt het te snappen, te beseffen. Maar dan is daar dus ineens die bliksemschicht, die alle ratio en argumentatie in tweeën splijt, die zich helemaal niets van jouw bedenkseltjes en kennis aantrekt. Alleen maar het zuivere, naakte, onbegrijpelijke besef, alsof voor het eerst: Ik ga dood!

Wat ik hier precies mee wil zeggen weet ik niet. Ik vond het een leuke vergelijking. 


Afgelopen zaterdag liftte ik mee met Jessica Durlacher. Dat kun je HIER lezen (mits abonnee Volkskrant, anders ook te vinden op Blendle). Mijn stukjes automatisch per mail ontvangen? KLIK HIER.