In een koffiezaakje aan de IJburglaan in Amsterdam interview ik acteur Walid Benmbarek voor &C, de glossy van Chantal Janzen. Hij is net klaar met de opnames van de misdaadserie Mocro Maffia.  Na het interview komen we even over jonge rappers anno nu te spreken. De Youtube-sterren. We spreken onze teleurstelling uit over de oppervlakkigheid en het machismo, soms zelfs de misogynie, nog altijd, ook weer bij de nieuwe generatie. Vrouwen als objecten in je videoclip, met geld gooien, dure merken en auto’s, en natuurlijk impliceren dat er niet met je sollen valt. Kortom: armoe.

‘Ze geven het slechte voorbeeld,’ zegt Walid. De jonge gastjes van nu willen meteen rijk zijn. Degenen die hard werken, als vakkenvuller of krantenbezorger en voor een relatief laag salaris, zijn sukkels.

We zijn even oud, Walid en ik, en dus mogen we de mogelijkheid niet uitsluiten dat dit het stereotype gebrom van oude lullen is. De jeugd van tegenwoordig! Want ook concluderen we dat de rapmuziek an sich vroeger bezig was, dat ze nu maar wat mompelen. Maar goed, er is nu niemand die ons in de rede kan vallen, ons terecht kan wijzen, en dus kunnen we onze eigen werkelijkheid en waarheid scheppen.

Maar ook denk ik aan Hef, de rapper uit Hoogvliet, Rotterdam, die kutleven op z’n buik heeft laten tatoeëren, en met wie ik ooit voor Volkskrant Magazine een eindje meereed door de straten van zijn wijk. Mijn stoel stond helemaal naar achteren, want zo zaten zijn vrienden graag. Hij reed langzaam en werd door iedereen begroet. Mensen, die toch al voor hun huizen stonden of zaten, kwamen naar zijn raam. Aan één man gaf hij zijn zak wiet, zodat die er een jointje van kon draaien; we reden verder en zouden er even later weer langskomen; Hef vertrouwde die man zijn wiet toe, wat in die wijk en cultuur nogal wat zegt. Het zei ook iets over Hefs aanzien: niemand zou hem oplichten.

Ook Hef rapt over geld, vrouwen, luxe en geweld. Maar bij hem is het anders. Hij kómt van de straat, en hij leefde daadwerkelijk een leven buiten de wet. Van hem kun je dus zeggen dat hij een chroniqueur is. Zoals NWA dat ook was, maar dan van de achterbuurten in Los Angeles. Zij vertelden over hun wereld. Ze zeiden niet: het is goed en ze zeiden niet: het is verkeerd; ze lieten slechts de werkelijkheid zien. Maak ervan wat je wilt. Dat je ergens een verhaal over vertelt betekent niet per definitie dat je het aanprijst of verheerlijkt.

Aan de andere kant: de grens is vaag, en voor jonge luisteraars misschien zelfs non-existent. Die horen en zien alleen maar dat het stoer is om zo te zijn. Mijn oudste zoon kan ik als voorbeeld aandienen.

Daar naast Hef, in zijn auto, was ik gefascineerd en onder de indruk. De gedragscodes die daar geldden, de eigen wetten en plichten. En ook: hoe ik werd genegeerd, niet voor vol werd aangezien. Die mensen zagen Hef, hadden respect voor Hef; van mij ging geen enkele dreiging, status of waarde uit. Het stemde me nederig, of in ieder geval bescheiden, en misschien ook een beetje angstig.

Walid haastte zich naar zijn bouwbedrijf. Hij is namelijk acteur én aannemer. Werken dat die doet!


Deze stukjes automatisch per mail ontvangen? Klik hier.